VİZE Girişimcilik ve İş Kurma - 1. Ünite - Notları


AÖF Kurdu

Moderator
GİRİŞİMCİLİK KAVRAMI ÇEŞİTLERİ VE GİRİŞİMCİLİKTE ETİK
Girişimcilik
: bir malın veya hizmetin üretim girdilerinin satış amaçlı olarak henüz belirlenmemiş bir bedelle satın alınması ve üretilmesidir. Hem düşünsellik hem de eylemsellik vardır.
Bir işletmenin ömrü ne kadar girişimci olduğuna bağlıdır. Girişimcilik işletmeler için 1 defa ya da kesik değil sürekli sürdürülebilir olmalıdır.
Girişimcilik terimi ilk kez Fransız Richard Cantillon tarafından 1730 larda kullanılmıştır. Girişimciliğin temelide Endüstri devrimine dayanmaktadır.
Richard Cantillon girişimciliğin risk alma unsurunu öne çıkarmıştır.
Jean Baptise Say girişimcilikte üretim girdilerinin örgütlenmesi ve yönetilmesi üzerinde durmuş tanıma bunu da eklemiştir. Girişimcilik bu tanım ve dönemle birlikte 4.üretim faktörü olarak görülmüştür.
Girişimcilik Joseph A. Schumpeter tarafından farklı ele alınmış ve yenilikçilik özelliği katılarak dinamizm kazandırılmıştır. YIKICI YARATICILIK olarak adlandırılan eski yerine yeniyi koyma eyleminin girişimcilik olduğunu vurgulayarak yeni bir boyut kazandırmıştır.
Girişimcilik yenilikçilik ( inovasyon ) içerir.
Girişimcilik işletmenin kuruluşundan başlar yaşamıyla devam eder ve hiç eksilmez hatta artar.
Girişimcilik bir süreçler bütünüdür yani fırsatları görme , yenilikçilik , risk alma , öngörme ve önceden hareket etmeyi ön görür. Yani fırsatları görme , yenilikçilik , risk alma ve harekete geçme girişimciliğin yapı taşlarıdır.
Girişimciliğin alt süreçleri : Arama, seçme, uygulama ve değerlendirmedir.
GİRİŞİMCİ
Girişimcilik bir eylem, girişimci ise bu eylemi yapan kimsedir.
Bir süreç olan girişimcilik, kendisini oluşturan alt süreçlerden meydana gelmektedir
Girişimcilik sisteminde girişimci mutlaka vardır, fakat alt sistemlerin bazılarında olmayabilir.
Girişimci tutum ve girişimci davranış bir girişimcide bir arada olması gereken en temel özelliklerdir.
Belli başlı girişimci tutumlarından bazıları
*Fırsatların benimsenmesi, risk almaya hazır olma ve yenilik ve değişim için istekli olmasıdır.
*Girişimci aynı zamanda inovasyon lideridir. Girişimci yola çıktığında başarısızlıkla karşılaştığında yeni yol bulandır Ben başarısız oldum, yapamıyorum.” demez,mutlaka çıkış yolu bulur.
*Girişimciliğin gücü özgürlükten gelir. Girişimcinin bir özelliği de özgür olmasıdır.
*Emir almayan özgür insanın yaratıcılık potansiyeli daha yüksektir.
*Girişimci içinde bulunduğu iletişim ve ilişki ağlarıyla beslenir.
*Girişimcinin ilişkileri ve iletişimi güçlüdür
*Girişimcilik hem piyasa hem de bürokrasiyle güçlü ilişkilere sahip olmayı gerektirir.
Girişimcilerle ilgili çok konuşulan MİT’ler vardır. Bunlar doğru gibi kabul edilir.
Ancak doğru değildirler .Bunlar
;
*Sermayesi olan herkes iş kurabilir başarılı olabilir : Her kapital sahibi iş kurabilir ancak her kurulan iş başarılı olamaz. İş kurmak için sermaye gerekli ama sadece onun olması yeterli değildir
*X girişimci şunu üretiyor, satıyor, kazanıyor ben de bunu yaparsam kazanırım : Bu düşünce tamamen taklitçiliktir. Girişimci taklit yapmaz, farklı olanı yapar.
*Eğitim dönemlerinde pek başarılı olamayanlar girişimcilikte de başarılı olamaz
Pek tabi girişimcilik eğitimini ayrı tutarsak, genel ve uzmanlık eğitiminde başarılı olanlar girişimcilikte
de başarılı olurlar, şeklinde doğrusal ilişki kurulamaz
*İş fikri yaratabilen herkes girişimci olabilir : Girişimcilik için iş fkri üretmek tek başına yeterli değildir. Bu fikri ticari ürün ve hizmete ya da toplumsal faydaya dönüştürebilmek gereklidir. Yani fikri gerçeğe dönüştürmek de fikri kadar önemlidir
*Girişimciler devletten ihale alan, vergi kaçıran, çalışanın ücretini ödemeyen,meşru gören kimselerdir : Bu algı doğru değildir. Gerçek girişimci etik ilkelere uyar. Onun için itibar sahibidir. Girişimciliğin geliştiği toplumlarda girişimcinin imajı yüksektir
*İflas eden girişimci yüz kızartıcı suç işlemiştir : Girişimcinin iflas etmesi başarısız olması demektir. Girişimcilikte başarılı olmak yanında başarısız olmak da vardır.
*Girişimciler kumarbazdır : Girişimciler risk alır, ancak aldıkları risk hesap edilebilir kontrollü risktir.
*Girişimcinin gecesi gündüzü yoktur : Tümü için geçerli değildir, ama zaten girişimciler işlerini sevdikleri için düzensiz bir yaşamdan şikâyetçi değildirler.Hatta belirli bir stres onların istediği bir şeydir
GİRİŞİMCİLİK ÇEŞİTLERİ
Kapsam açısından 2 tür girişimcilik vardır. Bunlar dış (genel) ve iç girişimcilik
DIŞ (GENEL) GİRİŞİMCİLİK
Yeni bir işletmenin ya da toplumsal fayda üreten yeni bir organizasyonun kurulması başlı başına girişimcilik olarak görülmektedir. Bu girişimciliğe dış girişimcilik, genel girişimcilik, başlangıç girişimciliği denebilir. Bu girişimcilikte ilk hareketin yapılması, ilk adımın atılması, girişimin doğuşu vardır. Organizasyonların doğumu insanların doğumuna benzer. Sağlıklı doğan işletmelerin ömrü uzun olur. Yenilik yaparak ve girişimcilik süreçlerini uygulayarak işletme ve örgüt kuran kişiler ya da profesyonel yöneticilerin yaptığı iş iç girişimcilik dışındaki girişimciliktir. Bunlara da girişimci denir.
İÇ GİRİŞİMCİLİK
İç girişimcilik, kurulmuş ve yaşayan bir işletmenin sınırları içindeki tüm alanlarda yeni üründe/hizmette, yönetimde, pazarlamada, satın almada, üretimde, satışta ve bunların fonksiyonlarında yapılan yeniliklerin ticari hale gelme çaba ve sonuçlarıdır. Bu sürece katkıda bulunan, işletmede her pozisyonda
çalışana da iç girişimci denir. Aynı zamanda bu girişimciliğe kurum içi girişimcilik de denir.
İç ve dış girişimciliğin benzer yönleri ,
Her ikisinin de yenilikçi, fırsatları kovalayıcı, risk almaları, kaynakları etkin ve verimli kullanmaları, aile geçmişleri, girişimcilik özellikleri, temsilcilik aracılığı ile katılım yerine direkt katılımları, temel güdüleri, ilişkileri ve iletişimleri benzer yönleridir.
Farklı yönleri ise şu şekilde sıralanabilir:
• İç girişimci fon sağlamak konusunda diğer girişimciye göre daha rahattır.
• İkisi de risk alır ancak iç girişimcinin riski kariyeri ve istihdam ile ilgilidir.
• İç girişimci şirketteki engellerle karşılaşır ve üstesinden gelmeye çalışır.
• Diğer girişimci ise pazarda karşılaştığı engellerle uğraşır.
• İç girişimci güçlendirmek diğer girişimci geliştirmek için çalışır.
Günümüzde şirketlerin en sık karşılaştıkları sorunlardan ve yaptıkları hatalardan birisi de dünyada meydana gelen değişikliklere cevap verememektir. İşte bu sorunun çözümünde iç girişimcilik düşünülmelidir.
İçerik açısından 2 tür girişimcilik vardır . Ekonomik (ticari ) ve sosyal girişimcilik.
EKONOMİK (SOSYAL) GİRİŞİMCİLİK
Bu girişimcilik, sahibine kâr, müşterisine katma değer sağlayan bunu da ürettiği ürün ve hizmetle yapan girişimciliktir.
Kâr, girişimcinin ana amacı olarak ve en büyük getirisi olarak görülür. Yine başarı ölçüsü de kârdır.
Bu nedenle tüketicinin/müşterinin çözülmemiş sorunlarını çözen, ihtiyaç ve beklentilerini gideren ürün ve hizmetlerin üretilmesi düşünülür. Bu düşüncelerden iş fikri bulunur. Sonra da girişimciliğin diğer süreçleri işletilir. Esasında süreçler bakımından bütün girişimcilik türlerinin birbirleri arasında farklılıkları pek yoktur. Bütün dünyada yaygın olan girişimcilik türü ekonomik (ticari) olanıdır.
Ekonomik teoride dört üretim faktöründen birisi olarak girişimciliğin faktör getirisi kâr olarak belirtilmiştir.
SOSYAL GİRİŞİMCİLİK
Sosyal girişimcilik diğerine göre daha yenidir. Ekonomik girişimciliği tamamlar. Fakat kurumsal sosyal
sorumluluk ve hayırseverlik gibi kavramlarla karşılaştırılmamalıdır.
Kurumsal sosyal sorumluluk da ticari girişimci ve işletmesi, itibar kazanmayı, bunu da markasına yansıtmayı açık açık belirtmese de hedeflemektedir. Bu alandaki yatırımın bir şekilde geri döneceğini umar. Ancak sosyal girişimcikte, sosyal girişimci, bunu itibar kazanmak için değil toplumun devlet, işletmeler ve diğer sivil toplum tarafından çözülemeyen sorunlarını çözmek ve tamamen ortadan kaldırmak için uygular
Sosyal girişimcilik 1990’ lardan sonra ortaya çıkmıştır.
Sosyal girişimcilikte sosyal fayda ilk sırada kâr bulunur, hatta buna kâr bile denmez ekonomik getiri denir
Sosyal girişimcilik konusunda uygulamada iki modelden söz edilmektedir.
Bunlardan birisi sosyal girişimciliğin, misyonu sosyal olan örgütlerle yapılabileceğidir.
İkinci model ise, ekonomik ve ticari girişimciliğin ana misyonu kâr ise de sosyal misyonlarının da olduğunu kabul ederek ekonomik ve ticari girişimciliğin sonuç olarak sosyal girişimciliği de kapsayabileceği görüşüdür.
İnsanların yaşam kalitesini artırmaya odaklanan sosyal girişimcilik örneği olarak mikro kredi uygulamasıyla özellikle kadınları bu harekete katan, 2006 yılında Nobel Barış Ödülü alan Bangladeşli Muhammed Yunus gösterilebilir. Yaşam kalitesi düşük insanların çok küçük parasal desteklerle (mikrokredi) kendi işlerini kurması, insanca yaşamayı elde etmeleri hatta istihdama katkı yapmaları sosyal faydayı daha da artırmaktadır
Dünyada başarılı sosyal girişimcilik örnekleri;
ASHOKA
: Bill Dragton tarafından 1980 yılında kurulan mikro finansmandan çevre, sağlık,insan hakları ve eğitim/ öğretim alanlarına kadar sürdürülebilen yenilikçi fikirleri destekleyen bir sosyal girişimcilik hareketidir.
SCWAB: Her yıl Davos toplantılarıyla ilgili Dünya Ekonomik forumunun fikir babası Klaus Scwab’ın girişimiyle kurulan ve yoksulluğun koşullarını değiştirmeyi amaçlayan sosyal girişimcilik hareketidir.
Türkiye’de en çarpıcı örnek 100.Yıl Üniversitesi Prof. Dr. Mustafa Sarı’nın sosyal girişimcilik hareketidir. ( Van gölünün sodalı ortamında yetişen inci kefalinin yanlış
avlanma nedeniyle neslinin tükenmesinin önüne geçmiş çoğalmalarını sağlayarak çevreyi ve doğayı korumuştur.)
KADIN GİRİŞİMCİ
Kadınların ekonomik ve sosyal hayatta güçlenmesini sağlamak amacıyla hareket eden, kadınların da girişimcilik yapabileceği onların da bu rolü üstlenebileceği ile ilgili görüşü kapsayan girişimcilik çeşididir. Türkiye de yaklaşık 1,3 milyon erkek girişimci 80 bin kadın girişimci vardır.
Ülkemizde kadınların çalışma hayatına katılma oranı yüzde 26, AB ortalaması yüzde 55, dünya ortalaması yüzde 46’dır; yine ülkemizde kadın girişimci oranı toplam erkek girişimcilerin yüzde 15’i dir; yani kadın, çalışma hayatında daha çok olmasına rağmen girişim rolde çok az görülmektedir.
GENÇ GİRİŞİMCİLİK
Küçük yaştan itibaren kalıba sokulmadan, ona uygun koşullar sağlanarak ortaya çıkarılması ve geliştirilmesi gerekir. Diğer yandan olaya risk açısından bakıldığında kalıba giren insanların risk alması düşüyor. O zaman hem yaratıcılık hem de risk alma özellikler bakımından gençler, girişimcilik açısından daha uygundurlar. Türkiye’ de girişimcilerin eğitim durumlarına bakıldığında yaklaşık yüzde 80’ininin üniversite mezunu olmadıkları görülmektedir
YENİ GİRİŞİMCİLİK
Geleneksel ve yeni girişimcilik diye ikiye ayrılır
Geleneksel girişimcilik; girişimciliğin eskisi gibi devam etmesidir. Eski ve yeni sorunlar, mevcut ürün/hizmet ve iş anlayışıyla çözen geleneksel sektörlerin olduğu, iş büyütmek için mevcut sektörler dışında bir seçeneğin olmadığı girişimciliğe geleneksel girişimcilik denir. Bu girişimcilikte büyüme hızlı ve yüksek değildir.
Yeni girişimcilik; yeni ve eski sorunları, yeni ürün/hizmetler ve yeni iş anlayışları ile çözen girişimciliktir. Yeni girişimcilik inovasyona ve inovasyon sektörlerine odaklı olan, finansmanı da erişim hedefi de “küresel” olan, bilim ve teknolojiyle pazarlama becerilerine dayalı bir girişimciliktir.” Yeni girişimcilikte, ekonomiye yeni sektörler kazandırılmakta ve mevcut sektörleri büyütmekte olduğu için ekonomik büyüme hızlıdır. Her büyüme istihdam demektir. Bu durumda yeni girişimcilik işsizliği, geleneksel girişimciliğe göre daha iyi çözer. Bu nedenle dünyada bunu bilen ülkeler bu girişimciliği desteklemektedirler.
GİRİŞİMCİLİKTE ETİK VE İTİBAR
Girişimciliğin hareket noktası sorun çözmek ve ihtiyaç gidermektir.Girişimcilik süreçlerinin başında yer alan iş fikri, kişinin öz malıdır ve ona ait olmalıdır. İşte buna fikri mülkiyet hakkı denir ve korunur. Gerçek girişimci; “kafanı kullan köşeyi dön,” “çal çırp köşeyi dön”, gibi deyişlerle hareket etmez. Etik değerlere bağlı girişimciler devletine vergisini tam veren, vatandaşlara istihdam sağlayan, ürettikleri mal ve
hizmetlerle müşterilerin çeşitli ihtiyaçlarını karşılayan, düzenledikleri veya katkıda bulundukları sosyal sorumluluk projeleriyle toplumsal fayda üreten bireylerdir.
 
Üst