Ders Özetleri Uygulamasına Hoş Geldiniz

Ücretsiz kayıt olarak tüm ders notlarına erişebilirsiniz.

veya Kayıt ol

VİZE Yakınçağ Avrupa Tarihi Vize Ders Notu


Editör

Administrator
Yönetici
Katılım
30 Eyl 2020
Mesajlar
248
Tepkime puanı
13
Puanları
18
YAKIN ÇAĞ AVRUPA TARİHİ

ÜNİTE – 1 FRANSIZ İHTİLALİ VE NAPOLYON DÖNEMİ

  • EtatsGeneraux:
  • Daha çok aristokrat çevreden oluşur.
  • Kralın dayandığı toplumsal çevrelerden oluşur.
  • Makamlar, babadan oğula geçebiliyor ya da satılabiliyordu.
  • Vergi ve yasa değişikliklerini onaylama yetkisi vardı.
  • Fransız Kurucu Meclisinin özellikleri;
  • İnsan ve Yurttaş Hakları Bildirgesi ile hak ve özgürlükler tanındı.
  • Güçler ayrılığı ilkesine dayalı meşruti monarşi özellikleri taşıyordu.
  • Anayasa, kurucu meclis tarafından hazırlandı ve XIV. Louis’in onayından sonra yürürlüğe girdi.
  • En yüksek mevkiye sahip olan kralın yetkileri anayasa ile sınırlandırıldı.
  • Yasama meclise, yürütme halkın seçtiği tarafsız yargıçlara aittir.
  • Yasama Meclisi döneminde yaşanan olaylar;
  • Meclis, kral yandaşı muhafazakârlar ve cumhuriyetçiler olarak ikiye ayrıldı.
  • Koalisyon savaşlarında Avusturya ve Prusya’ya karşı savaşıldı.
  • Bourbon Hanedanı Pillnitz Bildirisi ile Avrupalı devletlerden yardım istendi.
  • Monarşik devletler, ihtilalin yayılmasından korkarak Fransa’ya yardım etti.
  • Konvansiyon Meclisi Döneminde yaşanan olaylar;
  • Kral ve kraliçe infaz edildi
  • Kraldan sonra diktatörlüğünü kuran Robespierre, giyotine gönderildi.
  • Kralın öldürülmesile Prusya ve Almanya ittifakına, İngiltere ve İspanya gibi ülkelerin katılması sağlandı.
  • Fransa, İspanya ve Prusya ile imzalanan anlaşma ile cumhuriyet tanınmıştı.
  • Avrupa’da güçlü merkezi krallıkların kurulmasını sağlayan nedenler;
  • Silah teknolojisindeki gelişmeler
  • Ticari alandaki gelişmeler
  • Bazı senyörlerin zamansız güçlenmesi
  • Feodal yapının zayıflaması
  • 18. y.y. ‘da Avrupa’yı siyasi ve toplumsal düşünceler, Amerikan Bağımsızlık Savaşı’ndan etkilenmiştir.
  • 18. y.y Fransa’sında halkın oluşturduğu sınıf; TierEtats
  • 18. y.y. ‘da Fransa’yı, Bourbon Hanedanı yönetiyordu.
  • Montesquieu’nun “Kanunların Ruhu” eseri; Yasama, yürütme ve yargı mekanizmalarının ayrılığı ile beraber meşruti monarşiyi savunmuştur.
  • Ansiklopedia, Diderot tarafından yazılmıştır.
  • Acem Mektupları’nın yazarı Fransız düşünür; Montesquieu.
  • Fransa’da Danışma Meclisi niteliğindeki meclis; TiersGeneraux.
  • Konvansiyon Meclisi içinde yer alan partiler;
  • Jakobenler (Cumhuriyetçiler)
  • Jirondenler (Teokrasi Yanlıları)
  • Föyonler (Meşrutiyetçiler)
  • Montanyarlar (Radikal Grup)
  • Fransa’da I. Cumhuriyet dönemi; 1804’de NapolyoBonapart’ın kendini imparator ilan etmesiyle son bulmuştur.
  • 1799’da Napolyon’un geçici hükümet kurarak yönetimi eline aldığı dönem; Konsüllük Dönemidir.


ÜNİTE – 2 NAPOLYON HARPLERİNDEN SONRA AVRUPA (1815-1848)

  • Viyana Kongresi; çok uluslu devlet yönetimlerini liberal ve milliyetçi akımların zararlarından korunma amacıyla toplanmıştır.
  • Viyana Kongresi sonrası gelişen olaylar;
  • Fransa’nın kuzeybatısında Yeni Birleşik Hollanda kuruldu
  • İsviçre, 22 kantondan oluşan konfederasyona dönüşerek tarafsızlığını garanti altına aldı ve Norveç ile ittifak oluşturdu.
  • Hannover ve Sardinya’da Piyomente Devleti kuruldu
  • Prusya, Fransa ve Almanya ile sınır olarak Avusturya ile karşı karşıya geldi.
  • Rusya, Polonya üzerinde haklar elde ederek Avrupa siyasetine dâhil oldu.
  • Viyana Kongresi sonrası Fransa’nın konumu;
  • Kuzeyinde Yeni Birleşik Hollanda kuruldu
  • Fransa’nın rakipleri ile arasına yeni devletler girdi
  • Doğuda Hannover Krallığı ile sınır oldu
  • Fransa, İngiltere ile üst düzey ilişkileri olan devletlerle çevrildi
  • Rusya’nın Osmanlı ile ilişkisi;
  • 1792 Yaş Anlaşması ile Kırım’ı topraklarına kattı
  • 1828 İran Savaşı ile Gürcistan ve Azerbaycan’ı kontrolü altına aldı.
  • 1829 Edirne Anlaşması yapıldı
  • Osmanlı Devleti’ndeki Ortodoks ve Slavların koruyucusu politikası izlendi
  • Yakın Çağ’da tarihe yeni bakış açıları geliştirerek siyasal hayatı etkileyen düşünürler;
  • David Friedrich Strauss
  • Ludwig Feverbach
  • Ludwig Büchner
  • Karl Marks
  • Avusturya Monarşisinin 19. y.y. ‘da uyguladığı politikaların sonuçları;
  • Uygulanan baskı, işçi ve burjuva sınıfının tepkisine neden olmuştur.
  • İtalya, Macaristan ve Prag’da 1848-1849 ayaklanmalarıyla sahne dışına itildi.
  • Kutsal İttifak’tan, sadece Osmanlı Devleti’ne karşı ayaklanabildi.
  • Ayaklanmalar sonrasında kral geri adım atmak durumunda kaldı.
  • Prusya, 1806’da Fransa tarafından işgal edildi.
  • Alman Konfederasyonunun kurulmasına öncülük eden devlet; Prusya’dır.
  • 1848 Berlin Ayaklanması; Prusya’da liberal bir anayasanın çıkarılmasında etkili olmuştur.
  • Rusya, Kırım’ı, 1792 Yaş Anlaşması ile Osmanlı Devleti’nden almıştır.
  • İtalya’daki yabancı işgaline karşı kurulan milliyetçi gizli örgüt; Carbonari.
  • Avusturyalılara karşı İtalya’nın bağımsızlığını savunan GuiseppeMazzini’nin kurduğu örgüt; Genç İtalya.
  • İspanya ve Portekiz’in Amerika kıtasındaki sömürgeleri; Viyana Kongresi ile İngiltere’nin eline geçmeye başlamıştır.
  • Napoyon’un Fransa’dan sürülmesinden sonra Bourbon Hanedanı’nın tahtı ele geçirdiği 1814-1830 yılları arasındaki döneme “Restorasyon Dönemi” denilmiştir. Aynı zamanda Şubat Devrimi ile başlayan döneme de adını vermiştir.
  • Şubat Devrimini hazırlayan olaylar;
  • Basının canlanması
  • Gıda Fiyatlarının artması
  • İşçilerin iş güvencesi ve ücret artısı taleplerinin artması
  • Tüm erkek vatandaşların oy hakkı istemesi
  • Napolyon’un sürgünden çıkarak Bourbon Hanedanı’nı Belçika’ya sürdüğü tarihten, Waterloo yenilgisine kadar geçen süre; Yüzgün Dönemi olarak anılır.
  • Buhar gücünü makinalarda kullanılmasını sağlayan bilim insanı; James Watt’tır.


ÜNİTE – 3 19. Y.Y. ‘IN İKİNCİ YARISINDA AVRUPA (1848-1871)

  • III. Napolyon, Fransa’yı Avrupa ve dünya üzerinde güçlü kılmak için dış politikasını, Bağımsızlık hareketlerine destek verme olarak belirlemiştir.
  • Çok uluslu ve mezhepli bir yapıya sahip olması nedeniyle Avusturya, 1848 Olaylarından en çok etkilenen ülke olmuştur.
  • 1848 Olaylarının Almanya ve Prusya ‘ya etkileri;
  • Prusya’da Anayasa ilan edilerek meşruti monarşiye geçildi
  • İtalyan ayaklanmaları başarısızlıkla sonuçlandı
  • Almanların birlik kurması çeyrek asır gecikti
  • Hollanda ve Danimarka’da yeni anayasalar düzenlendi
  • İşçi ayaklanmaları sertlikle bastırıldı
  • Kırım savaşına katılan devletler; Fransa, Avusturya, Piyomonte, İngiltere
  • Kırım Savaşı sonrası Paris Anlaşması imzalanmıştır.
  • Kırım Savaşı’nın sonuçları;
  • Rusya, Avrupa siyasetinin dışına itildi
  • Rusya, Bosna ve Hersek’ten (Memleketeyn) çekildi.
  • Osmanlı Devleti askeri amaçlarla borç aldı
  • Savaş sonrası yapılan anlaşmaya Hristiyan ahali hakkında 34 madde konulmuştur.
  • Liberalizmi tam ve etkin olarak uygulayan ülke; İngiltere olmuştur.
  • Ayastefanos Anlaşması;
  • Ruslar, Edirne’ye kadar geldi
  • Doğuda Ruslar, Edirne’ye kadar geldi
  • Bulgaristan kuruldu
  • Karadağ ve Romanya’ya bağımsızlık verildi
  • Osmanlılar, Balkanlarda yoğun toprak kaybı yaşadılar
  • Avrupa’da endüstriyel gelişimini erken sağlayan ülkeler; Fransa-İngiltere-Almanya-İsviçre.
  • 1848 olayları, Fransa’da başlamıştır.
  • 1848 olaylarının başarısız geçmelerinin temel nedeni; Yönetimlere muhalif grupların, birbirleri ile mücadeleye girişmesidir.
  • 1848 yılında Kral Lui Philip’in tahttan inmesiyle yaşanan 1,5 yıllık süreye; II. Cumhuriyet dönemi denilmiştir.
  • III. Napolyon’un plesibite imparator seçildiği dönemi; İkinci İmparatorluk Dönemi adı verilmiştir.
  • K.Marks ve F.Engels’in işçi hakları üzerine yayınladığı “komünizmin ilk belgesi” niteliğindeki bildiri; Komünist Manifesto’dur.
  • Piyomente ve Fransa’nın 1859’da Avusturya’yı mağlup ettiği savaş sonrası imzalanan anlaşma; Zürih Anlaşmasıdır
  • Piyomente ve Fransa’nın 1860’da imzaladığı anlaşma, Torino Anlaşmasıdır.
  • 1870 yılında Almanya’nın, Fransa’yı mağlup ettiği savaş; Sedan savaşıdır.
  • I. Wilhelm’in Alman İmparatoru unvanı alarak Alman Birliği’ni kurduğu dönem; II. Reich dönemi olarak anılır.
  • 93 Harbi sonrası Osmanlı ile Rusya arasında Ayastefanos anlaşması imzalanmıştır.
  • 93 Harbi sonrası, Avrupalı devletlerin müdahalesi ile Rusya’nın imzaladığı anlaşma; Berlin anlaşmasıdır.

ÜNİTE – 4 ALMAN BİRLİĞİNİN KURULMASINDAN I.DÜNYA SAVAŞI’NA KADAR AVRUPA (1871-1914)

  • Osmanlı Devleti’nin Balkan Savaşları öncesinde Balkanlarda karşılaştığı sorunlar;
  • Makedonya Ayaklanması
  • Jön Türk İhtilali
  • Bosna Hersek’in Avusturya tarafından ilhakı
  • Arnavutluk İsyanı
  • Avrupa’da 20. y.y. ‘daki gelişmelerin temel nedeni; 1775 yılında İngiltere’de başlayan sanayi devrimidir.
  • İngiltere ve İskoçya’nın birleşmesiyle birlikte oluşan devlet; Britanya.
  • İngiltere, İrlanda’yı topraklarına katmasıyla, Birleşik Krallık olarak adlandırılmıştır.
  • Rusya’nın 19. y.y. sonlarında tekrar Balkanlar’a yönelmesinin temel nedeni; Japonya’nın İngiltere desteği ile Orta Asya’da Rusya’yı mağlup etmesidir.
  • Rusya’da II. Aleksandr döneminde gerçekleşen reformlar;
  • Yargı yasası düzenlendi
  • Serf köylülere özgürlük bağışlandı
  • Köy okulları açıldı
  • Alman tarzı üniversiteler açıldı
  • 1815 Viyana Kongresi’nde Avrupa monarşilerinin mimarı olan Avusturya Başbakanı; Metternich.
  • Avusturya’da 20. y.y. ‘da I. Dünya Savaşına kadar hüküm süren hanedanlık; Habsburg Hanedanlığıdır.
  • Alman Birliği’nin oluşmasını sağlayan imparator; I. Wilhelm’dir.
  • 1909’da İtalya ve Rusya arasında yapılan anlaşma; Rokkoni Anlaşmasıdır.
  • Trablusgarp Savaşının temel nedeni; İtalya’nın sömürge için zayıf devlet arayışıdır.
  • Trablusgarp Savaşı sonrası İtalya ve Osmanlı Devleti arasında imzalanan anlaşma; Uşi Anlaşmasıdır.
  • Uşi Anlaşmasının sonuçları;
  • Osmanlı, Kuzey Afrika’daki son toprağını kaybetti.
  • Ege adalarının büyük bir kısmına geçici de olsa İtalya yerleşti.
  • İtalya, Kuzey Afrika’da sömürge elde etti.
  • İtalya, büyük devletlerin safında yer almış oldu.
  • I. Balkan Savaşı’nı sonlandıran anlaşma; Londra Anlaşmasıdır.
  • Osmanlı’nın I. Balkan savaşında kaybettiği topraklar; Manastır-Edirne-Selanik-Yanya.
  • II. Balkan Savaşı’nı sonlandıran anlaşma; Bükreş Anlaşmasıdır.
  • Balkan Savaşı’na direkt etki eden iki devlet; Rusya veAvusturya’dır.
  • Ulus-Devlet kurma yolunda Osmanlı Devleti’ne karşı ayaklanan ilk ulus; Sırplardır.
  • Sırplar, Osmanlı egemenliğinden sonra, ilk otonom devletlerini, Ayastefanos anlaşması ile sağlamışlardır.
  • II. Balkan Savaşının çıkmasındaki temel neden; Londra Anlaşmasının hiçbir Balkan ülkesini memnun etmemesidir.
 
Üst Alt